Gümülcine, 3 Haziran 2026.
İskeçe Milletvekili Burhan Baran meclise yatırdığı soru önergesinde hayvancılığın çölme tehlikesi altında olduğunu belirtti.
Baran'ın soru önergesi ise şöyle:
SORU ÖNERGESİ
Atina, 02.06.2026
Tarım ve Gıda Bakanı Sayın Margaritis Shinas’a
Konu: “İskeçe (Xanthi) ve Doğu Makedonya-Trakya’da hayvancılığın çökme tehlikesi – Bağlı destek ödemeleri ve hayvan varlığının yeniden oluşturulmasına ilişkin belirsizlik”
Doğu Makedonya ve Trakya Bölgesi’nde hayvancılık sektörü, koyun ve keçi çiçek hastalığı nedeniyle benzeri görülmemiş bir krizle karşı karşıyadır. Söz konusu salgın, üretim faaliyetlerine, yetiştiricilerin gelirlerine ve kırsal yapının bütünlüğüne ağır darbe vurmuştur.
Özellikle İskeçe’de (Xanthi) durum son derece dramatiktir. Mevcut verilere göre, salgının önceki döneminden bu yana toplam 45.000’den fazla küçükbaş hayvan itlaf edilmiştir. Özellikle İnhanlı (Topiros) Belediyesi’nde hayvancılık üretiminin neredeyse tamamı yok olmuş, yaklaşık 38.000 hayvanın telef edilmesi onlarca işletmeyi ekonomik çıkmaza sürüklemiştir.
Hükümet tarafından hayvan itlaflarına ilişkin tazminat açıklamaları yapılmış olmasına rağmen, zarar gören yetiştiriciler altı ayı aşkın süredir gerçek anlamda gelirden mahrum kaldıklarını belirtmektedir. Yem giderlerinin karşılanması amacıyla yapılan ödemelerin, uzun süreli hayvan hareket kısıtlamaları ve hayvanların işletmelerde zorunlu tutulması nedeniyle oluşan gerçek ihtiyaçları karşılamaktan uzak olduğu ifade edilmektedir. Bunun yanında, işletmelerin ayakta kalması açısından temel gelir kaynağı olan bağlı destek ödemelerinin akıbeti konusunda da ciddi endişe bulunmaktadır.
Bağlı desteklerin kaybedilme ihtimali, zaten uluslararası gelişmelerin yol açtığı maliyet artışları nedeniyle zor durumda olan yetiştiricilerin ekonomik yükünü daha da ağırlaştıracaktır. Ödemelerdeki gecikmeler ve salgının etkileri, yıllardır tarım ile hayvancılık arasında kurulmuş ekonomik döngüyü bozmakta ve ciddi likidite sorunlarına yol açmaktadır.
Salgın nedeniyle zorunlu itlaf uygulamasına maruz kalan yetiştiriciler, objektif olarak üretim şartlarını yerine getiremedikleri için ilgili destek programlarının koşullarını karşılayamamaktadır. Tarım ve Gıda Bakanlığı’nın açıklamalarına göre, 28 Nisan 2026 tarihinde koyun-keçi çiçek hastalığı ve şap hastalığından etkilenen yetiştiricilere toplam 22,7 milyon avro tazminat ödenmiştir. Ancak bu ödemeler ağırlıklı olarak hayvan itlaflarını kapsamakta olup, uzun vadeli gelir kaybını karşılamamakta ve işletmelerin yeniden kurulması sorununu çözmemektedir.
Bu nedenle, hayvan kayıpları kendi kusurlarından değil devletin uyguladığı sağlık tedbirlerinden kaynaklanmasına rağmen, yetiştiricilerin gelirlerinin önemli bir bölümünden mahrum kalabilecekleri yönünde ciddi kaygılar bulunmaktadır.
Öte yandan hastalık hâlâ endişe yaratmaya devam etmekte olup, zarar gören bölgelerde hayvan varlığının yeniden oluşturulmasına ilişkin açık ve bağlayıcı bir takvim henüz açıklanmamıştır. Bu belirsizlik yalnızca hayvancılık işletmelerinin geleceğini değil, aynı zamanda Trakya’daki birçok bölgenin ekonomik ve sosyal sürdürülebilirliğini de tehdit etmektedir.
Hayvancılığın İskeçe’de ( Xanthi) ve genel olarak Doğu Makedonya-Trakya’da yerel ekonominin temel direklerinden biri olduğu göz önüne alındığında,
Sayın Bakan’a şu sorular yöneltilmektedir:
Bakanlık, İskeçe(Xanthi)ve Doğu Makedonya-Trakya’daki tüm mağdur yetiştiricilerin hak ettikleri bağlı destek ödemelerini eksiksiz almasını, salgın nedeniyle yaşanan kayıpları mücbir sebep olarak kabul ederek güvence altına almayı düşünüyor mu?
Bugüne kadar İskeçe ( Xanthi)Bölge Birimi’nde ve genel olarak Doğu Makedonya-Trakya’da, hastalığın etkileri nedeniyle bağlı destek veya diğer öngörülen yardımları alamayan yetiştirici sayısı kaçtır?
Hükümet, aylarca üretim yapamayan mağdur yetiştiricilerin kaybettikleri gelirin telafisi için hangi özel önlemleri almayı planlamaktadır?
Zarar gören işletmelerin yem giderleri ve işletme masraflarının karşılanması amacıyla ek ekonomik destek verilmesi öngörülmekte midir?
Zarar gören bölgelerde hayvan varlığının yeniden oluşturulması süreci ne zaman başlayacaktır ve bu süreçte sağlanacak finansmanın miktarı ile şartları neler olacaktır